بررسی ارتباط بین سطح استرین حرارتی بدن و غلظت تتراکلرواتیلن در هوای بازدم شاغلین خشکشویی

توضیحات :

مجله علمی پژوهشی سلامت کار ایران

دوره ۱۷ – شماره ۱ – سال ۱۳۹۹

نویسندگان : فاطمه رستمی ، محمد جواد عصاری ، محسن علی آبادی ، مریم فرهادیان

چکیده :

زمینه و هدف: در محیط ­های کاری گرم، اثر شرایط دمایی محیط و گرمای متابولیسم ایجاد شده ناشی از فعالیت فیزیکی فرد موجب ذخیره گرما و افزایش دمای عمقی بدن کارگران می‌شود. در شرایط دمایی گرم  افزایش جریان خون سطحی، تعریق و تهویه ریوی بیشتر و افزایش دمای بدن می‌تواند جذب مواد شیمیایی را از طریق تنفس و پوست افزایش داده و روند سمیت آلاینده شیمیایی در بدن و متابولیت‌های آن را تحت تاثیر قرار دهد. با توجه به اهمیت بررسی چگونگی تاثیر استرس‌های حرارتی بر میزان پاسخ سمی مواد شیمیایی، مطالعه حاضر با هدف بررسی ارتباط بین سطح استرین حرارتی بدن و سطح تتراکلرواتیلن در هوای بازدم شاغلین خشکشویی انجام شد.

روش بررسی: مطالعه توصیفی تحلیلی حاضر در دو مرحله در زمستان و تابستان در شهر همدان انجام شد. همراه با نمونه‌های هوای بازدم ۲۴ نفر از شاغلین خشکشویی، نمونه‌های هوای محیطی نیز مورد بررسی قرار گرفت. نمونه برداری غلظت تتراکلرواتیلن در نمونه‌های هوا (محیطی و فردی) بر اساس روش ۱۰۰۳ NIOSH توسط لوله جاذب کربن فعال (ساخت شرکت (SKC متصل به پمپ نمونه برداری فردی کالیبره شده مدل ۲۲۲ ساخت شرکت SKC با دبی ۱۰۰ میلی لیتر بر دقیقه انجام پذیرفت. نمونه‌های هوای بازدمی نیز مطابق با توصیه روش ۳۷۰۴ NIOSH  توسط کیسه‎های نمونه بردار سه لیتری از جنس تدلار ساخت شرکت SKC جمع آوری گردید. جهت علاوه بر این، استرین‌های حرارتی نیز با استفاده از شاخص دمای عمقی و ضربان قلب و تهویه ریوی مطابق با استاندارد ۲۰۰۴ :۹۸۸۶ ISO اندازه گیری شد. نتایج با استفاده از نسخه ۲۱ نرم افزار spss  مورد تحلیل قرار گرفت و سطح معنی داری ۰۵/۰ درنظر گرفته شد.

یافته ها: مطالعه حاضر نشان داد بین غلظت تتراکلرواتیلن در هوای محیط خشکشویی در فصول زمستان و تابستان اختلاف معنی داری وجود ندارد(۰۵/۰<p). با این حال میزان غلظت تتراکلرواتیلن در هوای بازدمی در تابستان ppm ۱۸/۳  و در زمستان ppm ۲۳/۲ به دست آمد که  به ترتیب بالاتر و پایین تر از حدود مجاز مواجهه شغلی کشور (ppm ۳) بود. بین غلظت تتراکلرواتیلن در هوای بازدمی در فصول زمستان و تابستان تفاوت معنی داری مشاهده شد(۰۵/۰>p). نتایج همچنین نشان داد که علی رغم کاهش غلظت آلاینده در هوای محیطی در فصل تابستان، به دلیل افزایش دمای عمقی و ضربان قلب افراد، غلظت تتراکلرواتیلن در هوای بازدمی افزایش یافته است. علاوه بر این،‌ اختلاف بین میزان دمای بدن ، ضربان قلب  نرخ تنفس در فصول زمستان و تابستان معنی دار بود(۰۵/۰>p).

نتیجه گیری: مطالعه حاضر تایید نمود علی رغم یکسان بودن غلظت تتراکلرواتیلن در هوای محیط خشکشویی در فصول زمستان و تابستان، به طور کلی سطح تتراکلرواتیلن در هوای بازدم به علت افزایش سطح استرین حرارتی و تهویه ریوی شاغلین خشکشویی افزایش یافته است. بنابراین می توان گفت مواجهه کارگران با شرایط دمایی گرم منجر به  افزایش جذب تنفسی آلاینده‌ها در شاغلین می‌گردد. با توجه به امکان جذب پوستی آلاینده های شیمیایی در اثر افزایش جریان خون سطحی و همچنین تعریق ناشی از مواجهه با گرما، توجه به این موضوع در مطالعات آینده ضروری است. درنهایت پایش سلامت دوره ای و مراقبت های بهداشتی در مشاغل  همراه با مواجهه همزمان با گرما و الایندهای شیمیایی توصیه می گردد.

واژه‌های کلیدی : استرین حرارتی ، تتراکلرواتیلن ، خشکشویی ، هوای بازدمی

<< ادامه مطلب را در فایل پیوست مطالعه فرمایید >>

دانلود فایل