آموزش خواندن دود حریق
مشاهدهی انواع مختلف دود، اطلاعات حیاتی را دربارهی وضعیت حریق، شدت آن و خطرات احتمالی پیش رو در اختیار آتشنشانان قرار میدهد. درک صحیح این علائم میتواند به تصمیمگیری سریع و مؤثر در عملیات اطفاء کمک کند.
- دود متلاطم و ناآرام که داخل اتاق و فضای سربسته را پُر میکند: نشانهی هشداردهندهای مبنی بر وقوع قریبالوقوع فلشاور (Flashover).
- دود غلیظ، سیاه و با حرکت سریع: نشاندهندهی نزدیکی به کانون حریق، دود بسیار داغ و قادر به اشتعال سریع در داخل ساختمان است. این شرایط حریقی با تهویهی محدود را نشان میدهد که نیازمند هوا یا اکسیژن است.
- دود رقیق، سیاه و با حرکت سریع: ناشی از فشار و تأثیر شعله، بیانگر این است که حریق در نزدیکی قرار دارد و دارای تهویهی مناسب است.
- دود سفید، کثیف و آلوده با حرکت سریع: ناشی از فشار و تأثیرات حرارتی که مسافتی را طی نموده و کربن یا هیدروکربن آن فیلتر شده است (مانند خروج دود از لابلای درزها و شکافها).
- خروج دود با رنگ مشابه سفید یا خاکستری و سرعت مشابه از بازشوها و منافذ مختلف: نشاندهندهی حریقی است که دارای کانون عمیق است و احتمالاً بهخوبی در داخل ساختمان یا در شفتها و فضاهای پنهان و قابل اشتعال قرار گرفته است.
- دود سفیدرنگ با حجم کم که از چند نقطه از یک ساختمان خارج میشود: نشاندهندهی وجود حریق در حال توسعه در داخل ساختمان است.
- دود قهوهایرنگ چوب یا محصولات چوبی که در حال حرارت دیدن است: این نوع دود میتواند باعث تقویت شعله شود و نشان میدهد که حریق محتویات داخل ساختمان در حال تبدیل شدن به یک حریق ساختمانی با دربرگرفتن سازه است. اگر این دود از فضاهای ساختمانی یا ساختارهای چوبی سبکوزن خارج شود، علامتی بر احتمال فروریزی ساختمان است.
- دود خاکستریرنگ متمایل به زرد که در حال خروج از شکافها و درزها است: وجود ترکیبات گوگرد، نشانهی هشداری مبنی بر رخداد بکدرفت (Backdraft) است.
عملیات اطفای حریق
معمولاً فرمانده عملیات برای تشخیص اینکه آیا تا این لحظه اقدامات اطفایی موفقیتآمیز بوده یا خیر، از بهترین جایگاه و اختیار برخوردار است. وی با مشاهده دود از خارج از ساختمان میتواند میزان اثربخشی عملیات اطفاء را تشخیص دهد. اگر عملیات استفاده از آب توسط سرلولهها، نازلها و مانیتورها و تهویه مناسب و صحیح بوده باشد، همه چهار ویژگی اصلی دود باید بهصورت مثبت و مستمر تغییر پیدا کند.
به این شکل که حجم دود باید بیشتر شود؛ زیرا بخار آب باعث جابهجایی دود میشود. محتویات و لوازمی که شعلهور هستند، با خنک شدن باید شروع به تولید دود سفیدرنگ نموده و سبب ایجاد دود بیشتری شوند. سرعت دود در ابتدا بهدلیل انبساط بخار آب افزایش پیدا میکند، ولی با کاهش حرارت در ساختمان باید بهطور تدریجی آهستهتر شود. سرعت دودِ متلاطم باید به یک جریان آرام تغییر پیدا کند. چگالی دود باید رقیقتر شود. همچنین، رنگ دود نهایتاً باید به رنگ سفید، تمیز و خالص تبدیل شود.
لطفا فایل کامل این شماره را از لینک زیر دانلود و مطالعه بفرمایید:
